Datum
11 juli 2014

De Kenniswerkplaats werkt

In de afgelopen maanden hebben studenten van AOC Terra en Van Hall Larenstein actief gewerkt aan projecten uit de Veenkoloniën. Via dit nieuwsbericht informeren wij u graag over deze studentprojecten die via Kenniswerkplaats Veenkoloniën tot stand zijn gekomen.

In schooljaar 2013-2014 hebben 70 studenten van AOC Terra en Van Hall Larenstein aan vraagstukken uit de Veenkoloniën gewerkt. Samen hebben de studenten 5 projecten over energie, 9 projecten over landbouw en 1 project over water uitgevoerd. In totaal gaat het om 15 projecten.

Landbouw
De landbouwagenda uit de Veenkoloniën is gericht op opbrengstverhoging met minder verbruik van grond- en hulpstoffen. De samenwerking tussen akkerbouw en ( melk)veehouderij kan voor beiden een beter rendement met minder verbruik van grond- en hulpstoffen betekenen. Dat kan onder meer door:
•    Verruimen bouwplan door verbouw eiwitrijke gewassen of door totaal bouwplan te maken voor akkerbouw en melkveehouderij
•    Verbeteren bodemgezondheid en vruchtbaarheid door verruimen bouwplan en door gebruik dierlijke mest (organische stof) al dan niet na mestraffinage.

De bodem is, samen met water en uitgangsmateriaal, bepalend voor de hoogte van de opbrengst. Bodemstructuur, bodembiologie en bodemchemie zijn belangrijke parameters. 

Meerwaarde realiseren door de geteelde gewassen slimmer te vermarkten levert een bijdrage aan de continuïteit van de bedrijfsvoering. Dat kan door biobased-toepassingen maar ook door bijvoorbeeld regionale productielijnen zoals voor baktarwe, door nieuwe gewassen (op kleine schaal).
Efficiënte landbouw combineren met een toenemende biodiversiteit is goed voor de omgeving maar ook voor de landbouw. Deze functionele biodiversiteit draagt bij aan voorkomen ziektes en plagen. Biodiversiteit heeft natuurlijk eigenwaarde maar ook bewoners vinden aandacht voor de omgeving, verminderen milieudruk positief. De landbouw kan aan de mensen in de streek laten zien wat ze doen.

Concrete projecten:
•    Praktijknetwerk samen sterk: Dit onderzoek richt zich op de knelpunten met betrekking tot de regelgeving, ruwvoergewassen en groenbemesters. Nooitgedacht (AA&Hunze)
•    Samenwerking akkerbouw – veehouderij: Analyse op mest en mineralen wetgeving, productniveau, bodemvruchtbaarheid en gewasopbrengst. Nieuw-Weerdinge (Emmen)
•    Eiwitrijke gewassen: Onderzoek naar kosten/ baten en opslag van veldboon, luzerne en klavers, Gieterveen (AA&Hunze)
•    Praktijknetwerk “Klei naar de Veenkoloniën”: Onderzoek naar klei op zandgrond om vruchtbaarheid en waterbufferend vermogen te verhogen en stuifgevoeligheid te verminderen. 1e exloermond (Borger- Odoorn)
•    Praktijknetwerk Bodemverdichting: meten en interpreteren: Studenten sporen plekken op met bodemverdichting op proefpercelen (zowel Valthermond als bij praktijkbedrijven) Valthermond (Borger- Odoorn)
•    Praktijknetwerk: pH variatie in de bodem: Ontwikkel praktijkproeven in samenwerking met de deelnemende bedrijven van het praktijknetwerk en breng in kaart op welke plaatsen de pH variatie in de bodem naar voren komt en welke kalkgiften hiervoor nodig zijn om een optimale pH in de bodem te realiseren voor opbrengstverhoging. Valthermond (Borger- Odoorn)
•    Fosfaat in de bodem: Onderzoek naar de voorraad fosfaat in de bodem en kun je dit mobiel krijgen voor het gewas? Zo ja, verstoor je het bodemleven dan niet teveel? Inventarisatie welke onderzoeken hebben plaatsgevonden. Gieterveen (AA&Hunze)
•    Regionale keten voor baktarwe: Het doel van dit project is om een ontwerp te creëren van een korte regionale voedselketen van baktarwe in de Veenkoloniën. Wedde (Bellingwedde)
•    Communicatieplan ANOG: Met als doel; Hoe kan ANOG beter en meer communiceren over de doelstellingen en activiteiten en de zichtbaarheid in het gebied vergroten? Wedde (Bellingwedde)
•    Bijen in de Akkers: Advies over: Hoe kan de akkerbouw de overwinteringskansen van bijenvolken kan vergroten door bijen te voorzien van meer voedsel in het vroege voorjaar en het late najaar?
•    Bufferzone Oosterbos – Scholtenszathe: Opstellen van een inrichtingsplan voor de bufferzone, Klazienaveen (Emmen)

Energie
De Agenda voor de Veenkoloniën, gemeente AA & Hunze en de Kenniswerkplaats Veenkoloniën werken gezamenlijk aan het thema energie. Dit doen de partijen door invulling te geven aan een initiatief voortkomend uit een inzending van de EO Wijersprijsvraag. Hieruit is het energiebureau ontstaan gericht op lokale duurzaamheid.

Doel van het energiebureau:
•    Lokale energie initiatieven van bewoners in de veenkoloniën faciliteren
o    Het initiatief vertrekt vanuit de bewoners, hierbij kan procesbegeleiding worden geboden door het energiebureau
•    Schakel tussen bewoners van dorpen, studenten en gemeenten
•    Spil in een lerend netwerk rondom lokale duurzaamheid
Op dit moment is de gemeente AA&Hunze betrokken bij dit initiatief, indien andere gemeenten of bewoners geïnteresseerd zijn kan er worden besloten om dit lerende netwerk regionaal uit te bereiden.
Concrete projecten:
•    Dorpsenergieplan: Opstellen van een dorpsenergieplan, Gasselternijveenschemond (AA&Hunze)
•    Verkenning dorpsenergieplan: Inventarisatie onder bewoners naar interesse om een energieplan op te stellen voor het dorp Eexterveenschekanaal en Gasselternijveen (AA&Hunze)
•    Inrichting oude fabrieksgrond: Onderzoek naar het duurzaam inrichten van een oude fabriek de ‘Brittania’. Oude Pekela (Pekela)
•    Bewoners betrekken bij het dorpsenergieplan in Gasselternijveenschemond: Netwerkanalyse en advies hoe je nog niet betrokken bewoners kunt betrekken Gasselternijveenschemond (AA&Hunze)

Bron:www.groenkennisnet.nl